Omhoog
Integriteit Toolkit Pro

FAQ

HomeOverheidZorgWoningcorporatiesOnderwijs

Veelgestelde vragen

De meeste organisaties combineren meerdere instrumenten: een gedragscode, een vertrouwenspersoon en meldprocedure, e-learnings, klassikale trainingen en periodieke teamgesprekken of dilemmasessies. Regels en procedures vormen de basis, maar integriteit is vooral een cultuurvraagstuk: het krijgt vorm in de dagelijkse afwegingen van medewerkers. Daarom kiezen steeds meer organisaties voor dialooggerichte werkvormen, zoals de jaarlijkse themasessies van de Integriteit Toolkit Pro, waarin teams concrete, herkenbare dilemma’s bespreken.

Een dilemmatraining is een werkvorm waarin medewerkers realistische morele dilemma’s uit hun eigen werkpraktijk voorgelegd krijgen en daarin een afweging maken. Er is meestal geen ‘fout’ antwoord: het doel is dat mensen hun eigen beweegredenen leren herkennen en die bespreken met collega’s. In de Integriteit Toolkit Pro begint iedere themasessie met een individuele dilemmatraining van ongeveer tien minuten, afgestemd op het functieprofiel van de deelnemer. Daarna worden de meest interessante dilemma’s in groepsverband besproken.

Regels en e-learnings dragen kennis over, maar integriteitskwesties spelen zich vrijwel altijd af in grijze gebieden waar regels geen eenduidig antwoord geven. Door met collega’s over dilemma’s te praten ontstaat een gedeeld beeld van wat binnen de organisatie wel en niet acceptabel is, en wordt overleggen bij twijfel iets normaals. Deze kracht van ‘sociaal leren’, waarbij collega’s concreet leren van elkaars praktijkafwegingen in plaats van droge theorie, is precies waar de themasessies van de Integriteit Toolkit Pro op zijn gebouwd. Dat gedeelde beeld, en de openheid om elkaar scherp te houden, is wat een organisatie daadwerkelijk beschermt, ook wanneer niemand meekijkt.

Niet met een open vraag als “heeft iemand nog iets te melden?”, maar door concrete, herkenbare situaties centraal te stellen. Gestructureerde werkvormen, zoals dilemma’s met antwoordopties, stellingen of een debatspel, verlagen de drempel om een mening te geven en maken het gesprek veilig en concreet. De Integriteit Toolkit Pro is precies hiervoor ontworpen: de toolkit reikt de dilemma’s en werkvormen aan, zodat een teammanager geen trainer hoeft te zijn om een goed gesprek te begeleiden.

Over de Integriteit Toolkit Pro

De Integriteit Toolkit Pro is een online toolkit waarmee organisaties integriteit en sociale veiligheid structureel onder de aandacht houden. De kern bestaat uit jaarlijkse interactieve themasessies per team van meestal 60 tot 90 minuten, met dilemmatrainingen en groepswerkvormen, aangevuld met ‘snippets’: korte teksten en beelden voor het intranet. De toolkit wordt onder andere gebruikt door gemeenten, waterschappen, provincies, woningcorporaties en organisaties in onderwijs en zorg, en is gebaseerd op 15 jaar ervaring met integriteitsprogramma’s.

Een P&O-medewerker plant in overleg met de teammanager een sessie in, op een moment in het jaar dat het team zelf goed uitkomt. De gespreksleider ontvangt vervolgens een unieke link. Op de dag zelf opent de gespreksleider die link op een centraal scherm en koppelen deelnemers hun eigen telefoon, tablet of laptop via een QR-code of koppelcode. De sessie begint met een individuele dilemmatraining; daarna doorloopt de groep gezamenlijke onderdelen, zoals het bespreken van de lastigste dilemma’s, een debatspel of eens/oneens-stellingen. De toolkit stemt de keuze en planning van de onderdelen automatisch af op de voorkeuren van de groep en de beschikbare tijd.

Er zijn kant-en-klare contentdatabases voor gemeenten, waterschappen, provincies, ministeries, woningcorporaties, onderwijs en zorg. Daarnaast is er brede ervaring met andere sectoren, van financiële instellingen tot adviesbureaus; content op maat behoort dan tot de mogelijkheden.

Integriteit en sociale veiligheid zijn containerbegrippen waar veel onderwerpen onder vallen. De dilemma’s en werkvormen behandelen onder meer agressie, seksuele intimidatie, pesten, discriminatie, geschenken en wederdiensten, nevenfuncties, belangen van vrienden en familie, omgaan met gevoelige informatie, (social) media, gebruik van werkvoorzieningen en werktijd, bureaucratie, diefstal, hiërarchische druk, de grens tussen werk en privé, en ondermijning. Deze lijst is niet uitputtend: het materiaal beweegt bovendien mee met de actualiteit. Denk bijvoorbeeld aan dilemma’s rond het gebruik van AI op de werkvloer en de gevolgen daarvan voor privacy, zorgvuldigheid en andere ethische vragen. Organisaties bepalen daarnaast zelf ieder jaar welke thema’s extra aandacht krijgen; de content van de sessies past zich daarop aan.

Ja. Dilemma’s worden geselecteerd op sector en op het functieprofiel van de deelnemer, en organisaties kunnen eigen dilemma’s toevoegen. Zelfs details zoals straatnamen, wijken of winkelcentra in dilemma’s passen zich automatisch aan naar namen uit de eigen omgeving. Ieder jaar is er bovendien nieuw, vers materiaal.

Ja. Bij een online sessie deelt de gespreksleider het scherm in het video-overleg en koppelen deelnemers gewoon met hun eigen apparaat, precies zoals bij een fysieke sessie in een vergaderruimte. Ook hybride vormen zijn mogelijk.

Snippets zijn korte teksten of afbeeldingen over integriteit en sociale veiligheid die een P&O-medewerker eenvoudig op het intranet plaatst. Denk aan een redactioneel stukje bij een actualiteit, of een opvallende statistiek uit de eigen themasessies: “Veel collega’s vinden dit een lastig dilemma. Wat zou jij doen?”. Zo blijft het onderwerp het hele jaar leven, ook buiten de jaarlijkse themasessie om.

De Integriteit Toolkit Pro bouwt voort op 15 jaar ervaring met integriteitsprogramma’s voor onder andere de publieke sector. Het is de nieuwste generatie van het product dat eerder bekendstond als de integriteitmodule en dat door tienduizenden medewerkers in heel Nederland is gebruikt.

Alle content wordt gemaakt en geschreven door mensen met jarenlange ervaring op het gebied van integriteit. Organisaties die eigen dilemma’s willen toevoegen, worden daarbij inhoudelijk ondersteund: naast het product haalt u daarmee ook een kennispartner in huis. Ieder jaar verschijnt er nieuw materiaal, zodat sessies actueel en verrassend blijven.

Praktische vragen

Een interactieve themasessie van meestal 60 tot 90 minuten per team per jaar. De toolkit is bewust zo opgezet dat het onderwerp de aandacht krijgt die het verdient, zonder dat er veel extra tijd van medewerkers wordt gevraagd. De doorlopende aandacht via intranet-snippets kost medewerkers geen extra tijd.

Nee. Deelnemers koppelen via de browser op hun eigen telefoon, tablet of laptop, met een QR-code of koppelcode. Er hoeft niets geïnstalleerd te worden en er zijn geen accounts of technische voorbereidingen nodig.

Er is geen externe trainer nodig. De teammanager of een interne integriteitsambassadeur treedt op als gespreksleider; de toolkit structureert de sessie met uitleg op het centrale scherm, kant-en-klare werkvormen en automatische tijdsbewaking. Natuurlijk kan ook een ervaren interne trainer als gespreksleider optreden: in dat geval past de trainer zijn of haar eigen ervaring toe en maakt daarbij nog steeds volledig gebruik van al het materiaal en de werkvormen die de toolkit ter beschikking stelt.

Ja. In de eigen online omgeving ziet P&O bijvoorbeeld welke teams hun themasessie hebben afgerond. Daarnaast is er een jaarlijks verslag dat gebruikt kan worden voor compliance en verantwoording, met daarin ook anonieme statistieken: zoals welke dilemma’s of onderwerpen medewerkers lastig vonden of waarover de meningen uiteenliepen.

Ja, de Integriteit Toolkit Pro heeft een speciale onboarding-modus voor nieuwe medewerkers, zodat integriteit en sociale veiligheid vanaf de eerste werkdag onderdeel zijn van de introductie.

De prijs is afhankelijk van het aantal medewerkers in de organisatie. Vraag via de contactpagina een vrijblijvende offerte aan; u ontvangt dan direct ook uitgebreide informatie over de Toolkit.

Wet- en regelgeving

Voor overheidswerkgevers wel: de Ambtenarenwet verplicht het voeren van een integriteitsbeleid, waaronder een gedragscode en structurele aandacht voor integriteitsbewustzijn. Daarnaast verplicht de Arbowet álle werkgevers om beleid te voeren tegen psychosociale arbeidsbelasting, waaronder ongewenst gedrag zoals pesten, discriminatie en seksuele intimidatie. In onderwijs en zorg gelden aanvullende normen rond sociale veiligheid, en woningcorporaties committeren zich via de Governancecode Woningcorporaties aan integer handelen. Wetten en regels veranderen bovendien voortdurend en verschillen per sector; controleer daarom altijd wat op dit moment voor uw sector geldt.

Los van wettelijke verplichtingen spelen goed werkgeverschap en de betrouwbaarheid van de organisatie een grote rol. Een betrouwbare organisatie heeft enorme invloed op hoe klanten en cliënten de organisatie zien en beoordelen, en medewerkers werken liever en presteren beter in een organisatie met een gezonde cultuur. Slechte publiciteit door incidenten heeft bovendien vaak een veel grotere en langdurigere impact op het imago van een organisatie dan men denkt. Zeker in een wereld van sociale media, online reviews en nieuwsarchieven, waarin incidenten nog jarenlang naar boven komen bij zoekopdrachten rond de organisatie. Ook daarom werken veel organisaties actief aan integriteit en sociale veiligheid, zelfs wanneer dat niet wettelijk verplicht is.